ციფრულ ეპოქაში ონლაინ თაღლითობის სქემები მუდმივად იცვლება და ვითარდება. კიბერთაღლითები სულ უფრო დახვეწილ მეთოდებს იყენებენ, ხოლო ციფრული განათლების ნაკლებობა ქართველ მომხმარებლებს დაუცველს ხდის.
რა ახალი კიბერთაღლითობის სქემები ემუქრება ქართველ მომხმარებლებს?
თაღლითები სოციალურ ქსელებში ავრცელებენ რეკლამებს, სადაც მცირე ინვესტიციით დიდ მოგებას ჰპირდებიან. ასევე, ჯანმრთელობის განათლების სფეროში ყალბი შეთავაზებებით ცდილობენ მოქალაქეების მოტყუებას.
როგორ ცდილობენ თაღლითები დისტანციური წვდომის მიღებას?
თუ მომხმარებელი ვერ ასრულებს რაიმე დავალებას დისტანციურად, თაღლითები სთავაზობენ “ენიდესკის” ან მსგავსი პროგრამის დაყენებას. შედეგად, მომხმარებელი საკუთარ მოწყობილობაზე წვდომას აძლევს უცნობ პირებს.
რა შედეგები შეიძლება მოჰყვეს მოწყობილობაზე წვდომის დაკარგვას?
გავრცელებულია შემთხვევები, როდესაც მომხმარებლები პირდაპირ უყურებდნენ, როგორ იღებდა თაღლითური ჯგუფი სესხს მათ სახელზე. ზოგჯერ თაღლითები თავად ახორციელებდნენ თანხის გადარიცხვებს მომხმარებლის მოწყობილობიდან.
რამდენად ხშირია ასეთი შემთხვევები საქართველოში?
არასამთავრობო ორგანიზაცია „საზოგადოება და ბანკების“ ინფორმაციით, მსგავსი შეთავაზებები სულ უფრო ხშირად ვრცელდება. განსაკუთრებით დაუცველები არიან ისინი, ვისაც ნაკლები ციფრული უნარები აქვს, განსაკუთრებით განათლების რეფორმის კონტექსტში.
როგორ მოვიქცეთ, თუ გვპირდებიან დასაქმებას ცნობილ კომპანიაში?
თუ გთავაზობენ დასაქმებას ცნობილ კომპანიაში, აუცილებლად გადაამოწმეთ ინფორმაცია ოფიციალურ წყაროებში. არასოდეს გადმოწეროთ აპლიკაციები უცნობი პირების მითითებით.
როგორ დავიცვათ პირადი მონაცემები?
არ მისცეთ წვდომა თქვენს მოწყობილობაზე არავის, განსაკუთრებით ისეთ პროგრამებს, რომლებიც სრულ კონტროლს იძლევა. ყოველთვის გადაამოწმეთ ციფრული უსაფრთხოების წესები ახალი აპლიკაციის დაყენებამდე.
რა უნდა გავაკეთოთ, თუ თაღლითობის მსხვერპლი გავხდით?
დაუყოვნებლივ შეწყვიტეთ ნებისმიერი კონტაქტი თაღლითებთან და დაუკავშირდით ბანკს ბარათის დასაბლოკად. საჭიროების შემთხვევაში მიმართეთ სამართალდამცავ ორგანოებს.
ციფრული წიგნიერება და კიბერუსაფრთხოების ცოდნა დღეს უკვე ქართველი მოქალაქეების ყოველდღიური ცხოვრების აუცილებელი ნაწილია. აუცილებელია ისეთი განათლების სისტემის შექმნა, რომელიც მომავალი თაობებს ციფრული საფრთხეებისთვის მოამზადებს.
— საერთაშორისო კვლევები
წყარო: sheniganatleba.ge — სარედაქციო მასალა
